Наркатычная залежнасць у блізкага: першыя крокі сям'і

Падазрэнне, што блізкі ўжывае наркотыкі, можа выклікаць страх, злосць і жаданне неадкладна ўсё праверыць. Карысна падзяліць дзве задачы: дапамогу пры небяспечным стане і размову пра далейшае жыццё. У крызісе не трэба спачатку дамагацца прызнання; па-за крызісам не патрабуецца ператвараць дом у месца пастаянных ператрусаў. Лячэнне магчымае, а падтрымка сям'і важная, хаця яна не дае кантролю над чужым выздараўленнем.

Калі нельга чакаць размовы

Чалавека немагчыма разбудзіць, дыханне рэдкае, няроўнае ці адсутнічае, вусны сінеюць, у чалавека, які не адказвае, чутныя незвычайныя хрыпы — гэта прыкметы магчымай перадазіроўкі. Сутаргі, моцны боль у грудзях, перагрэў, цяжкая спутанасць свядомасці ці небяспечнае ўзбуджэнне таксама патрабуюць неадкладнай медыцынскай дапамогі. Перадазіроўка не заўсёды выглядае як сон і можа здарыцца без раней устаноўленай залежнасці.

Выклікайце мясцовую экстранную службу, паведаміце адрас, стан і вядомыя рэчывы ці лекі. Не чакайце пацверджання, што менавіта было прынята. Калі знаходзіцца побач бяспечна, заставайцеся да прыбыцця дапамогі і выконвайце ўказанні дыспетчара. Пры адсутнасці нармальнага дыхання патрэбныя неадкладныя дзеянні для падтрымання жыцця; калі чалавек без прытомнасці, але нармальна дыхае, яго кладуць ва ўстойлівае бакавое становішча. Не давайце ежу, пітво ці таблеткі чалавеку з парушанай свядомасцю, не выклікайце ваніты і не адпраўляйце яго ў халодны душ.

Калі ёсць пагрозы вам ці дзецям, спачатку адыдзіце ў бяспечнае месца і выклічце дапамогу адтуль. Суіцыдальны намер ці ўжо здзейсненае небяспечнае дзеянне таксама патрабуюць тэрміновага ўмяшання. У раздзеле тэрміновай дапамогі ёсць кантакты; пошук планавай кансультацыі не павінен затрымліваць выклік.

Навошта ведаць пра налаксон

Налаксон здольны часова ліквідаваць дзеянне апіоідаў, якое прыгнятае дыханне. Калі ён даступны і ёсць падазрэнне на апіоідную перадазіроўку, выкарыстоўвайце яго паводле інструкцыі да канкрэтнага прэпарата і выклікайце экстранную дапамогу. Паўторнае ўвядзенне можа спатрэбіцца згодна з інструкцыяй. Не адкладайце падтрымку дыхання дзеля чакання эфекту.

Нават калі чалавек прачнуўся, медыцынская дапамога ўсё роўна патрэбная: дзеянне апіоіду можа працягвацца даўжэй за дзеянне налаксону, і прыгнятанне дыхання можа вярнуцца. Налаксон не з'яўляецца ўніверсальным сродкам супраць усіх рэчываў, але апіоід можа знаходзіцца ў сумесі, пра склад якой чалавек не ведае. Загадзя ўдакладніце ў мясцовай медыцынскай службе ці праграме зніжэння шкоды даступнасць налаксону, навучанне яго выкарыстанню і правілы захоўвання; умовы адрозніваюцца па краінах.

Падазрэнне яшчэ не азначае дыягназ

Недасыпанне, раздражняльнасць, замкнёнасць і грашовыя цяжкасці могуць мець розныя прычыны. Ні адна такая прыкмета, знойдзены прадмет ці хатні тэст самі па сабе не вызначаюць залежнасць, рэчыва і ступень рызыкі. Важныя медыцынская ацэнка, размова пра характар ужывання, страту кантролю і наступствы для жыцця.

Не спрабуйце невядомы парашок ці таблетку, не адкрывайце ўпакоўку дзеля праверкі паху і не бярыце іголкі голымі рукамі. Абмяжуйце доступ дзяцей і жывёл, не падвяргаючы сябе рызыцы; бяспечнае абыходжанне і ўтылізацыю ўдакладняйце ў мясцовых службах. Для лекараў карысныя вядомыя факты і ўпакоўка лекаў, калі яна ўжо даступная бяспечна, а не самастойны хімічны эксперымент.

Як прапанаваць дапамогу

Гаварыце, калі чалавек здольны ўдзельнічаць у размове і няма пагроз. Абапірайцеся на назіранне: «На мінулым тыдні ты страціў прытомнасць. Я баюся паўтарэння і прапаную звярнуцца да лекара». Спытайце, што адбылося на яго думку, што ён ужывае і чаго баіцца ў лячэнні. Не патрабуйце неадкладна пагадзіцца з ярлыком і не публікуйце падазрэнні ў сямейным чаце.

Прапануйце адзін канкрэтны крок: знайсці службу лячэння залежнасцей, удакладніць прыём ці суправаджаць, калі чалавек згодны. Страх агалоскі, кошт, праца і мінулае прыніжэнне ў медыцынскай сістэме могуць перашкаджаць звароту; іх карысней абмеркаваць, чым тлумачыць усё «нежаданнем жыць нармальна». Калі гаворка пра непаўналетняга, патрэбная служба з досведам працы з падлеткамі; пытанні згоды, удзелу бацькоў і канфідэнцыяльнасці ўдакладняюць паводле мясцовых правілаў.

Што павінна ўваходзіць у лячэнне

Розным рэчывам адпавядаюць розныя рызыкі і метады дапамогі. Ацэнка ўлічвае спалучэнні рэчываў, прызначаныя лекі, фізічнае здароўе, псіхічныя цяжкасці, цяжарнасць, жыллё і даступную падтрымку. Дэтаксікацыя не раўназначная завершанаму лячэнню: патрэбны план далейшага назірання і аднаўлення паўсядзённага жыцця.

Пры залежнасці ад апіоідаў лекі, у тым ліку метадон і бупрэнарфін, маюць доказную аснову; у пэўных сітуацыях выкарыстоўваюць налтрэксон. Выбар, пачатак і назіранне належаць да працы лекара, а даступнасць залежыць ад краіны. Лячэнне прызначаным прэпаратам не варта абвяшчаць «заменай адной залежнасці іншай». Налаксон для экстраннай дапамогі і налтрэксон для лячэння — розныя прэпараты.

Псіхалагічная і сацыяльная дапамога падтрымлівае змены, але не павінна станавіцца ўмовай, без якой адкладаюць паказанае медыкаментознае лячэнне апіоіднай залежнасці. Не адмяняйце прызначаныя прэпараты дзеля патрабаванняў немедыкаментознай праграмы. Для іншых рэчываў план можа адрознівацца; абяцанне аднолькавай схемы для ўсіх — падстава задаваць пытанні.

Чаму небяспечны хатні «дэтокс»

Не замыкайце чалавека і не давайце чужыя заспакаяльныя, снатворныя ці сродкі «для ачышчэння». Рэзкая адмена алкаголю і бензадыязепінаў пры фізічнай залежнасці можа быць небяспечнай для жыцця; такую адмену плануюць з лекарам. Пры прызначаным прыёме фізічная залежнасць сама па сабе не азначае расстройства ўжывання, але ўсё роўна патрабуе бяспечнай змены лячэння.

Пасля перапынку ва ўжыванні апіоідаў талерантнасць зніжаецца. Вяртанне да ранейшага ўжывання пасля дэтаксікацыі, стацыянара ці іншага перыяду ўстрымання павышае рызыку перадазіроўкі. Таму выпіска — час для канкрэтнага плана працягу лячэння і прафілактыкі перадазіроўкі. Спалучэнне апіоідаў з алкаголем ці седатыўнымі дадаткова павялічвае рызыку прыгнятання дыхання.

Як праверыць праграму дапамогі

Хто праводзіць медыцынскую ацэнку і мае неабходную мясцовую кваліфікацыю? Як арганізаваная дапамога пры ўскладненнях?
Якія метады выкарыстоўваюць менавіта пры гэтым рэчыве, ці прапануюць адпаведныя лекі і дапамогу пры спадарожных станах?
Як атрымліваюць згоду, тлумачаць правілы, кошт, доступ да незалежнай кансультацыі і канфідэнцыяльнасць?
Як падтрымліваюць кантакт пасля інтэнсіўнага этапу і што робяць пры вяртанні да ўжывання?
Якая асобная дапамога даступная сям'і і дзецям?

Прыніжэнне, фізічнае пакаранне, ізаляцыя без законных падстаў і прымусовая праца не становяцца лячэннем праз шыльду «рэабілітацыя». Правярайце дакументы праз афіцыйныя крыніцы; прыгожыя водгукі не замяняюць звестак пра спецыялістаў і метады. Не давярайце таемным прэпаратам ці гарантыі пажыццёвага выніку пасля адной працэдуры.

Межы сям'і і дапамога самім блізкім

Вы можаце дапамагчы з запісам, транспартам, ежай і бяспечным кантактам, не аплачваючы ўжыванне і не захоўваючы рэчывы ў сябе. Мяжа апісвае ваша выканальнае дзеянне: «Я магу адвезці цябе да лекара, але не буду браць новы крэдыт для гэтых выдаткаў». Пры пагрозах праз даўгі патрэбная асобная дапамога, а не таемныя пазыкі і самастойныя перамовы з небяспечнымі людзьмі.

У дзяцей павінен быць дарослы, здольны забяспечыць бяспечны догляд. Не даручайце ім сачыць за ўжываннем, хаваць здарэнні ці ратаваць бацькоў. Пры гвалце звяртайцеся па асобную канфідэнцыяльную падтрымку; не абвяшчайце план сыходу ў момант небяспекі.

Калі чалавек пакуль адмаўляецца ад лячэння, вы ўсё роўна можаце атрымаць кансультацыю для сябе, абмеркаваць бяспеку і знайсці групу для блізкіх. Вяртанне да ўжывання патрабуе перагляду дапамогі і рызык, а не прыніжэння ці высновы пра безнадзейнасць. Вам не трэба спраўляцца ў адзіночку ці лічыць кожнае пагаршэнне доказам таго, што вы недастаткова стараліся.

Што чытаць далей

Алкагольная залежнасць у сям'і: дапамога і межы · Сузалежнасць і асабістыя межы

Крыніцы

Матэрыял мае інфармацыйны характар і не замяняе індывідуальную кансультацыю, дыягностыку або лячэнне.