Падлеткавая група можа дапамагчы са зносінамі, адзінотай або канкрэтнымі псіхалагічнымі цяжкасцямі, калі яе праграма падыходзіць удзельніку. Назва «тэрапеўтычная» яшчэ не тлумачыць, што будзе адбывацца і за што адказвае вядучы. Перад запісам патрэбныя зразумелая мэта, папярэдняе знаёмства і абмеркаванне правілаў з самім падлеткам.
Бацькам можа хацецца, каб дзіця стала больш таварыскім або перастала спрачацца. У падлетка запыт бывае іншым: перажыць расстанне, менш баяцца кпінаў, навучыцца адмаўляць. Рабочая мэта павінна ўлічваць яго досвед, а не зводзіцца да зручнасці дарослых.
Калі нельга чакаць пачатку групы
Калі падлетак мае намер прычыніць сабе шкоду цяпер, ужо здзейсніў спробу, атруціўся або немагчыма забяспечыць бяспеку, звяртайцеся ў мясцовую экстранную службу. Пры моцнай спутанасці свядомасці, страце сувязі з рэальнасцю або небяспечным узбуджэнні патрэбная тэрміновая медыцынская ацэнка. Заставайцеся побач да прыбыцця дапамогі, калі гэта бяспечна. Групавы чат і чаканне адказу вядучага не замяняюць экстраннай дапамогі. Кантакты — на старонцы тэрміновай дапамогі.
Любое самапашкоджанне або выказванні пра нежаданне жыць — нагода для прафесійнай ацэнкі, нават без канкрэтнага плана. Не адпраўляйце падлетка ў звычайную групу як адзіны адказ на крызіс. Пасля ацэнкі можа падысці спецыялізаваная праграма з дастатковай падтрымкай: сам факт дыягназу або мінулых цяжкасцяў не азначае пажыццёвай забароны на групы.
Які менавіта фармат прапануюць
Размоўны клуб, група падтрымкі, навучанне навыкам і групавая псіхатэрапія вырашаюць розныя задачы. У падтрымлівальным фармаце можна абменьвацца досведам; у навучальным — асвойваць пэўныя навыкі. Псіхатэрапія прадугледжвае прафесійную падрыхтоўку, ацэнку патрэб і падыход, звязаны з мэтай дапамогі. Адзін вядучы можа спалучаць элементы, але павінен растлумачыць, што менавіта прапануе.
Напрыклад, NICE рэкамендуе дзецям і падлеткам з сацыяльнай трывогай індывідуальную або групавую кагнітыўна-паводзінскую тэрапію, скіраваную на гэтую праблему. Гэта не рэкамендацыя любой групы «для ўпэўненасці». Метад і падрыхтоўка спецыялістаў маюць значэнне.
Пры частым самапашкоджанні і выяўленых цяжкасцях кіравання эмоцыямі NICE прапануе разгледзець дыялектычную паводзінскую тэрапію для падлеткаў, DBT-A. Адвольны гурток зносін не робіцца такой тэрапіяй праз падобную назву. Канкрэтнае лячэнне выбіраюць пасля ацэнкі.
Дыягнаставаць цяжкасць паводле рэкламнага апісання не трэба. Калі праблема пакуль незразумелая, пачніце з кансультацыі спецыяліста па псіхічным здароўі падлеткаў. Група можа спалучацца з індывідуальнай і медыцынскай дапамогай; адмяняць прызначанае лячэнне дзеля ўдзелу нельга.
Што адбываецца на папярэдняй сустрэчы
Вядучы ўдакладняе чаканні падлетка і бацькоў, цяперашнія цяжкасці, здароўе, дапамогу, якая ўжо аказваецца, бяспеку і даступнасць фармату. Важна абмеркаваць мову зносін, асаблівасці слыху, маўлення, увагі або сэнсорнай адчувальнасці. Удзельнік не павінен загадзя даказваць, што здольны размаўляць «як усе», каб яго патрэбы заўважылі.
Склад ацэньваюць паводле ўзросту, развіцця і задач, а не толькі свабодных месцаў. Удакладніце, ці могуць у групе апынуцца аднакласнікі, былыя партнёры або чалавек, які цкаваў падлетка. Гэта нагода асобна ацаніць бяспеку, а не абяцаць, што агульная шчырасць аўтаматычна выправіць адносіны.
Напрыклад, падлетак хоча больш упэўнена задаваць пытанні на занятках, але баіцца, што ў групе давядзецца адразу расказваць пра сям'ю. На знаёмстве можна высветліць, якія практыкаванні прапануюць, ці дазволена спачатку слухаць, як узгадняюцца крокі ўдзелу. Такая размова канкрэтнейшая за абяцанне «там цябе разняволяць».
Пытанні арганізатару да аплаты
- Якая мэта праграмы і для каго яна прызначаная? Калі лепш іншы фармат або дадатковая дапамога?
- Якія адукацыя, навучанне метаду і досвед працы з падлеткавымі групамі ёсць у вядучых? Як яны атрымліваюць прафесійную падтрымку і разбіраюць складаныя сітуацыі?
- Якія ўзроставы дыяпазон, памер, працягласць сустрэч і правілы з'яўлення новых удзельнікаў? Што адбываецца пры пропуску або сыходзе вядучага?
- Колькі каштуюць увесь меркаваны курс, папярэдняя сустрэча і кансультацыі бацькоў? Як аплачваюцца пропускі і афармляецца спыненне ўдзелу?
- Як прадухіляюць цкаванне і дыскрымінацыю, прымаюць асобную скаргу падлетка і дзейнічаюць пры пагрозе бяспецы?
- Што адбываецца паміж сустрэчамі: ці ёсць чат, хто яго бачыць, калі вядучы адказвае і куды звяртацца ўначы або пры крызісе?
Няма ўніверсальнага «ідэальнага» ліку ўдзельнікаў або тэрміну для ўсіх задач. Важна, ці можа каманда забяспечыць заяўленую працу і ўвагу пры канкрэтным складзе. Абяцанне зрабіць любога падлетка шчаслівым і паслухмяным за некалькі сустрэч не з'яўляецца планам тэрапіі.
Згода і права задаваць пытанні
Правілы юрыдычнай згоды залежаць ад узросту, краіны і абставін. Іх удакладняюць у арганізатара. Незалежна ад таго, хто падпісвае дакументы, падлетку патрэбнае зразумелае тлумачэнне мэты, дзеянняў, магчымых цяжкасцяў і альтэрнатыў. Пагроза пакараннем за адмову не дапамагае падрыхтавацца да ўдзелу.
Абмяркуйце магчымасць адмовіцца ад канкрэтнага практыкавання, зрабіць паўзу, паведаміць пра дыскамфорт асобна і завяршыць удзел. Гэта не абяцанне, што любую праграму можна праходзіць як заўгодна: калі абавязковы элемент не падыходзіць, вядучы тлумачыць абмежаванні і дапамагае разгледзець іншы варыянт. Для выхаду не трэба пагаджацца на прыніжэнне або фізічны прымус.
Якая інфармацыя застанецца асабістай
Да пачатку ўсе павінны разумець ролі ўдзельнікаў і межы канфідэнцыяльнасці. Дамоўцеся, што атрымліваюць бацькі: напрыклад, звесткі пра наведванне, агульную мэту, змену плана і сур'ёзную пагрозу. Гэта адрозніваецца ад пераказу кожнай рэплікі падлетка і чужых гісторый. Этычны кодэкс замежнай прафесійнай арганізацыі не замяняе мясцовых правілаў раскрыцця інфармацыі.
Удзельнікі абавязваюцца не распаўсюджваць пачутае, але вядучы не можа гарантаваць, што ніхто ніколі не парушыць дамоўленасць. Спытайце пра кантакты па-за сустрэчамі, закрытыя чаты, скрыншоты, запісы і аўтаматычныя расшыфроўкі. Патрэбныя зразумелыя дзеянні пры ўцечцы. Падлетак не абавязаны дзяліцца самым асабістым дзеля доказу даверу.
У анлайн-групе навушнікі абараняюць чужыя галасы, але не ўласнае маўленне. Загадзя прадумайце, хто чуе падлетка дома; бацькам не варта незаўважна прысутнічаць за экранам. Правілы камеры, доступ да спасылкі і дзеянні пры абрыве сувязі абмяркоўваюцца з вядучым. Калі дома няма прыватнага месца, шукайце даступны іншы варыянт, а не абяцайце неіснуючую таямніцу.
Роля бацькоў і бяспека ўнутры групы
Бацькі дапамагаюць з дарогай, раскладам і ўмовамі ўдзелу, могуць асобна вучыцца падтрымліваць новыя навыкі. Пасля сустрэчы карысней спытаць «Табе было бяспечна? Патрэбная дапамога?» замест «Што расказаў кожны?» Для адчувальных пытанняў можна прадугледзець размову падлетка са спецыялістам сам-насам з загадзя зразумелымі межамі.
Вядучы адказвае за рэакцыю на кпіны, пагрозы і ціск. Іншыя падлеткі не павінны кругласутачна ўтрымліваць удзельніка ад самапашкоджання або абяцаць таямніцу пры небяспецы. Абмеркаванне цяжкага досведу не павінна ператварацца ў спаборніцтва або абмен падрабязнымі спосабамі прычынення шкоды. Загадзя патрэбны шлях да дарослага і профільнай дапамогі.
Пры паўторным прыніжэнні, парушэнні межаў або ігнараванні скаргі не тлумачце ўсё «неабходным супрацівам тэрапіі». Звярніцеся да вядучага, кіраўніцтва праграмы або незалежнага спецыяліста; пры пагрозе бяспецы спыняйце небяспечную сітуацыю адразу. Працяг удзелу не павінен быць цаной атрымання іншай дапамогі.
Як зразумець, ці дапамагае група
Узгадніце момант перагляду і назіраныя мэты: падлетак часцей просіць дапамогі, спрабуе патрэбную размову, лепш пераносіць пэўную сітуацыю або менш пазбягае важных заняткаў. Улічвайце яго ўласную ацэнку і змены дома ці ў школе. Таварыскасць на сустрэчы і паслухмянасць бацькам самі па сабе не даказваюць паляпшэння.
Калі эфекту няма або стан пагаршаецца, абмяркуйце прычыны і змену плана. Можна шукаць іншую групу, індывідуальную дапамогу або спалучэнне фарматаў. Пры адмове падлетка ад звычайнай групы бацькі могуць пачаць са сваёй кансультацыі; гэта не замяняе ацэнкі дзіцяці пры клінічных цяжкасцях. Адпаведная дапамога дапускае пытанні і перагляд рашэння.
Што чытаць далей
Як захаваць кантакт з падлеткам · Канфідэнцыяльнасць у групе · Групы падтрымкі для бацькоў
Крыніцы
- NIMH: псіхатэрапія і выбар спецыяліста
- NICE CG159: лячэнне сацыяльнай трывогі ў дзяцей і падлеткаў
- NICE NG225: дапамога пры самапашкоджанні
- APA: этычны кодэкс, згода і групавая тэрапія
- CDC: асабісты час падлетка з медыцынскім спецыялістам
- NIMH: псіхічнае здароўе дзяцей і падлеткаў
Матэрыял мае інфармацыйны характар і не замяняе індывідуальную кансультацыю, дыягностыку або лячэнне.
